کلام اخر
+ نوشته شده در جمعه سی و یکم خرداد 1387ساعت 0:10 توسط محمد حسین ذوالفقاری
|
X
زیر نظرهسته علمی بسیج دانشجویی دانشگاه آزاد شاهرود
(http://www.al-shia.com/html/far/books/fegh/resale_sistani/sistan21.htm)
تونل کوهرنگ تونلی است که برای انتقال آب رود ماربر (آب کوهرنگ) به زایندهرود در نزدیک شهر چلگرد در استان چهارمحال و بختیاری در ایران ساخته شده است. از نخستین تونل کوهرنگ در سال ۱۳۳۲ بهرهبرداری شد. در دهه ۱۳۵۰ تونل دوم و در دهه ۱۳۷۰ سومین تونل کوهرنگ به بهرهبرداری رسید.
آشنایی
تاریخچه حفر گمانه بسیار قدیمی است و پیشینیان برای جستجوی آب در دشتها و درهها به حفر گمانه میپرداختهاند و چون تلمبه اختراع نشده بود، در اغلب موارد آب از چاه (گمانه) به صورت آرتزین خارج شده و یا چهارپایان کار آبکشی را انجام میدادند. تا آنجا که تاریخ نشان میدهد قدیمیترین گمانهها در چین حفر شده و سیستم حفاری ضربهای که امروزه در حفر گمانه مورد استفاده قرار میگیرد، همان طریقه قدیمی است که در چین متداول بوده است. برای حفر گمانه به اعماق مختلف ، اقطار و در سنگهای گوناگون ، وسایل و تجهیزات و ماشین آلات حفاری در انواع و استانداردهای مختف با تکنولوژیهای گوناگون متداول است.
انواع روشها و تکنیکهای حفاری
حفاری شوئیدنی (Wash boring)
این حفاری برای بدست آوردن نمونههای خاک ، حفاری اکتشافی برای بررسیهای اولیه ، حفر گمانه برای برخی آزمونهای برجا از جمله آزمایش SPT بکار میرود.
روش حفاری :
بالا و پایین رفتن سر مته باعث سست شدن مواد زیر لوله تزریق آب میشود. آب با فشار زیاد از سوراخ سر مته خارج و خردهها را به خارج هدایت میکند.
مزایا :
نیاز به کارگری با مهارت کم دارد. در همه نقاطی که برای وسایل سبک قابل دسترس باشند،
قابل اجرا است.
محدودیتها :
اجرای عملیات ، مخصوصا در عمق بیش از 10 متر کند است. نفوذ در خاک
مقاوم مشکل و در سنگ غیر ممکن است. خارج کردن گراول از لوله جدار
مشکل است و منجر به کاهش کیفیت نمونهها میشود. گرفتن نمونه دست
نخورده مشکل است.
مته دورانی (Ratary drill)
این روش هم نمونههای خاک و سنگ را بدست میدهد و هم نمونههایی برای
انواع آزمایشهای برجا ایجاد میکند. این روش در حفر گمانههای غیر قائم
برای زهکشی افقی یا ایجاد مهار کاربرد دارد.
روش حفاری :
پیشروی توسط سر مته برنده که در انتهای لوله حفاری قرار دارد و تحت
فشار هیدرولیکی است، انجام میشود. دیواره چاه را معمولا گل نگاه
میدارد.
مزایا :
روشی نسبتا سریع است و میتواند در همه نوع مواد نفوذ کند. برای همه
نوع نمونه گیری مناسب است.
محدودیتها : جابجا کردن وسایل در زمینهای ناهموار و باتلاقی مشکل است
و محتاج راه مناسب است. همچنین محتاج سکوی تسطیح شده است. کارآیی
حفاری با توجه به اندازه دستگاه متغیر است.
اوگر مارپیچی ممتد
این دستگاه سوراخهایی به قطر کوچک تا متوسط حفر میکند و بطور پیوسته
نمونههای دست خورده میگیرد. معمولا در خاکهای دارای چسبندگی ، که چاه
بدون لوله جدار ریزش نمی کند، انجام میشود.
روش حفاری :
حفاری با چرخاندن رشته ممتد اوگرمارپیچی صورت میگیرد.
مزایا :
روش سریع در خاکهای مقاوم و سنگ نرم است. پس از خروج اوگر ، اگر چاه
باز باقی بماند، امکان نمونه گیری SPT وجود دارد.
محدودیتها : پس از خروج اوگر در مواد با چسبندگی کم یا دانهای و یا
بدون چسبندگی ، چاه ریزش میکند و لذا عمق حفاری تا نزدیکی سیستم
ایستابی محدود میشود. روشهای نمونه گیری محدود و نمونههای بدست
آمده دست خوردهاند.
اوگر میان تهی
این دستگاه سوراخهایی با قطر کم تا متوسط برای نمونه گیری از خاک حفر
میکند.
روش حفاری :
روش حفاری مشابه حالت قبل است با این تفاوت که ساقه مجوف به داخل
زمین پیچانده میشود تا نقش یک لوله جدا را بازی کند.
مزایا :
روش سریع خاکهای ضعیف تا نسبتا مقاوم است. گرفتن نمونههای SPT و UD
امکانپذیر است. در خاکهای مقاوم حاوی لایههای شنی ، نفوذ به اعماق
زیاد مشکل و به داخل قطعات سنگ غیر ممکن است. دست خوردگی قابل
ملاحظهای ممکن است بر اثر مته اوگر در خاک بوجود آید.
اوگرهای با قطر زیاد
این روش برای حفر سوراخهای با قطر زیاد (تا 10 سانتیمتر) برای کسب
نمونههای دست خورده و بررسی لایهها در خاکهای دارای چسبندگی که گمانه
نیاز به حایل ندارد، مورد استفاده قرار میگیرد.
روش حفاری :
با چرخاندن اوگر دارای قطر زیاد خاک بریده شده و گمانه حفر میشود.
مزایا :
روشی سریع بوده و بررسی شرایط خاک در زیر زمین از نزدیک را امکانپذیر
میسازد.
محدودیتها :
عمق حفاری توسط سطح ایستابی و شرایط سنگ محدود میشود. ماشینهای
بزرگتر محتاج راه دسترسی مناسب هستند. برای خاکهای بدون چسبندگی ،
رسهای نرم و خاکهای آلی مناسب نیست. نمونهها دست خورده است.
حفاری ضربهای
تنها در حفاری چاههای آب بکار میرود. نمونههای شسته شده توسط گلکش
خارج میشود. عمق تا سنگ بستر را مشخص میکند.
روش حفاری :
سر مته سنگین بالا آورده شده و رها میشود تا مواد شکسته شده و یک
مخلوطی از خردهها و آب ایجاد شود که توسط گلکش با پمپهای ماسه کش
خارج میشود. دیواره چاه توسط لوله جدار ، پابرجا نگاه داشته میشود.
مزایا :
روشی نسبتا اقتصادی جهت تعبیه گمانههای با قطر زیاد (تا 60
سانتیمتر) در انواع مواد است.
محدودیتها : ابزارها بزرگ و پر زحمت است. در خاکهای قوی و سنگ به
کندی انجام میشود. اغتشاشات اطراف سر مته که ناشی از ضربات پر انرژی
سر مته است، به شدت بر مقادیر SPT تاثیر میگذارد. مغزه گیری و نمونه
UD سنگ امکانپذیر نیست.
مته چکشی
برای حفر چاه آب و چاههای اکتشافی در داخل قطعه سنگها مناسب است.
روش حفاری :
مشابه حفاری ضربهای است. شمعی که توسط نیروی دیزل رانده میشود برای
راندن لوله جدار مضاعف استفاده میشود. در حالی که جریان هوا
تراشهها را از لوله داخلی خارج میکند.
مزایا :
نفوذ نسبتا سریع در قطع سنگها و قلوه سنگها است.
محدودیتها :
مشابه حفاری ضربهای است، با این تفاوت که پیشروی به مراتب سریعتر
است.
مته ضربهای بادی
این روش برای حفر گمانه برای آتشباری ، دوغاب زنی و مهار سنگ است. روش
سریع برای حفر چالهای با قطر کم در سنگ سخت است. بهترین کاربرد را در
سنگهای سخت تودهای دارد. نمونهها منحصرا به ذرات و تراشههای کوچک
است. برای نمونه گیری بکار نمیرود. در سنگهای سست دارای شکستگی با
لایههای رس یا شیل مرطوب ممکن است تمام لوله حفاری در سوراخ باقی
بماند.
روش حفاری :
ضربات و چرخیدن سر مته ، سنگ را خرد میکند و تراشهها توسط فشار هوا خارج میشود.
|
|
|
تصاویری از چند تونل.امیدوارم خوشتون بیاد
برای دیدن عکس های بیشتر به ادامه مطلب مراجعه کنید
گمانه :
دیدکلی
به منظور آگاهی از شرایط زمین شناسی و ژئوتکنیکی اعماق بیشتر زمین ،
معمولا گمانههایی حفر میشود. گمانه در واقع چاه قائمی است که توسط
وسایل مکانیکی در خاک یا سنگ حفر میشود. گمانههای کم عمق گاه توسط
دستگاه سادهای به نام اوگر (auger) که طرز کار آن مانند مته بخاری
است، حفر میشوند.
حفاری گمانهها به صورتهای مختلف انجام میشود. در روش حفاری ضربهای
پیشروی توسط ضربات پی در پی به سر مته تیغهای شکل انجام میشود و مدار
کنده شده و خرد شده هر چند مدت یکبار بوسیله ابزار مخصوصی به نام گل کش
از چاه خارج میشود. حفاری ضربهای بیشتر در آبرفتها و رسوبات ناپیوسته
، مخصوصا اکتشاف زیر زمینی بکار میروند. نمونههایی که به این ترتیب
بدست میآید، کاملا دست خورده است.
وسایل حفر گمانه
اجزا اصلی یک حفاری آزمایشی یا مغزه گیری عبارت است از یک آزمایش حفاری
، لولههای جدار چاه ، لولههای حفاری ، سرمتههای حفاری و ابزارهای
نمونه گیر.
ماشین حفاری
ماشین حفاری متشکل از یک منبع تولید نیرو ، یک دکل برای بلند کردن
وسایل ، یک پمپ برای جریان انداختن آب و گل (یا یک کمپرسور برای حفاری
با هوا) است. وظیفه ماشین حفاری پایین بردن ، چرخاندن و بالا آوردن
وسایل حفاری و گرفتن نمونه است. انواع متنوعی از ماشینهای حفاری و
وسایل حفر چاه وجود دارد.
لولههای جدار
لولههای جدار چاه جهت نگاهداشتن گمانه در حالت عادی ، در آغاز حفاری و
جلوگیری از ریزش دیواره آن ، که قبلا اشاره شد، بکار میرود. مخارج حفر
یک گمانه بطور مستقیم بستگی به لوله جدار و قطر گمانه دارد. در صورتی
که نیاز به قرار دادن لوله جدار در اعماق مختلف باشد، چاه شکلی تلسکوپی
به خود میگیرد.
لولههای حفاری
لولههای حفاری ، ماشین حفاری را به مته حفاری یا نمونه گیرها وصل
میکند. انتخاب لوله مناسب به عواملی مثل عمق پیش بینی شده برای گمانه
نوع نمونه گیر انتخاب شده و قطر مغزه حفاری و از همه مهمتر قدرت ماشین
بستگی دارد.
مته حفاری
مته برای بریدن خاک و سنگ بکار میرود. سر مته از انواع مختلفی برخور
دارند. مانند متههای خرد کننده ، متههای تیغهای ، متههای سنگی و
متههای مغزه گیر.
روش حفر گمانه
مراحل مختلف حفر یک گمانه اکتشافی را به نحو زیر میتوان خلاصه نمود.
نمونه سطحی گرفته میشود.
لوله جدار آغازین تا عمق 1 متری رانده میشود.
خاکهای داخل لوله جدار تا 10 سانتیمتری پایین تر از لبه خارج میشود
(از همین مواد میتوان جهت حلقه بندی مصالح استفاده کرد).
نمونه گرفته میشود.
حفاری چاه برای یک متر بعد ادامه مییابد. پیشروی با راندن لوله جدار
و برداشتن خاکهای داخل آن (مثل مرحله 3) یا با استفاده از گل روان
(جهت تثبیت دیواره چاه و بالا آوردن نمونهها) انجام میشود.
چرخه فوق آن اندازه ادمه مییابد تا به عمق دلخواه برسیم (در حفاری
یا برنامههای حفاری تکمیلی فواصل نمونه گیری به 3 تا 6 متر افزایش
مییابد).
در برخورد با سنگ لبه لوله جدار را در سطح سنگ قرار داده تا بتوان
مغره گیری را با آب تمیز داد. آب سر مته را خنک و تمیز نگهداشته ، از
کند شدن آن جلوگیری میکند.
موقعیت لوله جدار ، لوله حفاری و سر مته یا لوله حفاری و ابزارهای
نمونه گیری ، در شروع هر مرحله پیشروی به دقت اندازه گیری و یادداشت
میشود. باید دقت شود که چاه ریزش نکرده باشد و سر مته درست در ته
چاه قرار گرفته باشد. همچنین نمونه گیری باید در 10 سانتیمتری زیر
لوله جدار یا در عمق نهایی حفاری قبل از آغاز نمونه گیری باشد.
برنامه ریزی عملیات حفاری
هرگونه برنامه ریزی باید با توجه به هدفهای حفاریها و مغره گیری ، یعنی
دستیابی به نمونههایی از مصالح زمین شناسی برای بررسی ، طبقه بندی و
انجام آزمونهای آزمایشگاهی ، اندازه گیری مشخصات فیزیکی و مهندسی مصالح
برجا و دستیابی به اطلاعاتی در مورد آب زیر زمینی صورت گیرد. نحوه
تکوین یک برنامه ریزی را به نحو زیر میتوان خلاصه کرد.
انتخاب وسایل
در انتخاب وسایل باید مرحله مطالعات ، شکل سطح زمین و قابلیت دسترسی آن
، شرایط زمین شناسی ، عمق حفاری و نوع نمونههای مورد نیاز مورد توجه
قرار گیرد.
فاصله بین گمانهها
در مراحل شناسایی مقدماتی و توجیهی ، گمانهها در جایی حفر میشود که
بتواند همبریها را ، آنگونه که در نقشه زمین شناسی مهندسی رسم شده ،
مشخص نماید. در شرایط یکنواخت طراحی شبکهای از گمانهها که فاصله آنها
با توجه به وسعت ناحیه مورد بررسی ممکن است از 30 تا 100 متر باشد،
واقع میشود.
عمق گمانه
عمق گمانهها در محل گود برداریهای روباز برای ساختمانها ، بزرگراهها ،
مترو و مانند آن ، و حفاریهای بسته مثل تونلها و در شرایط نامناسب تا
اعماق باز هم بیشتری نفوذ کند. علاوه بر آن باید بتواند وضعیت سطح پیرو
متریک را مشخص سازد. در مورد اخیر گمانه باید تا مقدار قابل ملاحظهای
در زیر گودبرداری پایین برود.
جهت یابی گمانه
گمانههای اکتشافی معمولا به صورت قائم حفر میشوند. از حفاری زاویه
دار اغلب در تودههای سنگی و برای اکتشاف درزها ، گسلها و حفرات
انحلالی یا قرار دادن مهار در سنگ و خاک استفاده میشود. استفاده از
حفاری افقی معمولا برای اکتشاف مسیر تونلها (گمانه پیشاهنگ) تعبیه میل
مهار در سنگ و قرار دادن ابزارهای اندازه گیری یا انجام زهکشی افقی
است.
باید توجه داشت که دستیابی به گمانه کاملا افقی با اغلب روشهای موجود
امکان پذیر نیست. زیرا معمولا در آغاز حفاری ، گرانش زمین سر مته را به
سمت پایین میکشد. سپس با افزایش پیشروی ، نیرو گرانش به روی وزن زیاد
لولههای حفاری عمل میکند که ممکن است حرکت به سمت بالای سر مته را
باعث شود. تغییرات در کیفیت سنگ نیز ممکن است در تغییر راستای گمانه
تاثیر بگذارد.
با سلام
خبر خوش
اعضای هسته که ساکن تهران هستند می توانند جهت دریافت ۱۰ ساعت کارت اینترنت رایگان به بنده
مراجعه وکارت دریافت نمایند.
دانشجویان رشته معدن می توانند کتاب های معدنی که توسط دانشگاه صنعتی شاهرود
در نماشگاه عرضه شد با ۱۰ ٪ تخفیف و در صورت مراجعه به دانشگاه صنعتی با ۴۰٪ تخفیف کتاب
خریداری نمایند.
توجه: قابلیت های ذکر شده در بالا همگی رایگان نبوده و برای استفاده از امکانات دیگر باید نسخه های Plus و Pro خریداری شوند اما ...
قابلیت های منحصر به فرد در نسخه های Plus و Pro:
- Google Earth Plus:
افزودن قابلیت پشتیبانی از دستگاه های GPS ، کارائی سریع تر ، توانایی ورودی های spreadsheet و بهترین و بالترین وضوح برای print بهتر
- Google Earth Pro (جهت استفاده های حرفه ای و بازرگانی):
Google Earth Pro نهایت جستجو گری ، عرضه و ابزاری است کمک کننده جهت اطلاعات مکان های خاص برای سازمان های خاص
تصاویری از محیط این نرم افزار:
ویژگی های نسخه جدید:
در Google Earth 4.3 به تصاویر ویدیویی خیابان ها که در برنامه نقشه گوگل موجود است دسترسی دارد. فقط با کلیک کردن بر روی آیکون دوربین یک پنجره بصورت Pop-up ویدیوی خیابان را نمایش می دهد.
کلید های فرمان جدید نمایشی نیز در این ورژن مشاهده می شود. یکی از آن کلید فرمان North (شمال) است. با کلیک بر روی این کلید فرمان، موقعیت تصویر به صورتی که شمال در بالای صفحه است، تغییر می کند.
ویدیو های طلوع و غروب خورشید نیز خیلی خیلی جالبند. فقط به نقطه ای که می خواهید رفته و کلید فرمان "sun" (خورشید) را در نوار ابزار کلیک نمایید. اینکار نوار تغییر زمان گرافیکی را نشان می دهد که شما می توانید زمان منطقه با ما وس تغییر داده و یا با کلیک بر روی Play بصورت اتوماتیک تغییر زمان در منطقه را مشاهده کنید.
مشخصات System مورد نياز:
- Operating System : Windows XP
- CPU Speed : intel® Pentium® P4 2.4GHz + or AMD 2400xp
- System Memory ( RAM ) : 512MB
- 2GB Hard-Disk Space
- 3D graphics card : 3D-capable video card with 32MB VRAM or greater
- 1280x1024 , 32-bit true Color Screen
- Network Speed : 128 kbps Broadband / Cable internet
توجه:
این نرم افزار نیز مانند سایر نرم افزار های گوگل در ایران به دلیل تحریم مستقیماً از سایت گوگل قابل دریافت نمیباشد! اینک شما میتوانید نسخه کامل (Pro) این نرم افزار را به همراه کرک از سرور های پی سی دانلود دریافت نمایید.
قیمت: 400.00 دلار آمریکا
پسورد: www.p30download.com
دانلود - نسخه ی 4.2.0205 - 21.6 مگابایت | لینک کمکی دانلود - نسخه ی 4.3.7191 - 7.33 مگابایت | لینک کمکی
فرمول شیمیایی: هیدروکسید فلورید سیلیکات آلومینیومAl2Sio4(F,OH)3
رده: سیلیکات ها
زیر رده: سنو سیلیکات ها
کاربرد: در جواهر سنگها و ویژگیهای بصری آن در صنایع مفید هستند.
توپاز نوعی جواهر سنگ متداول است که در جواهر آلات مورد استفاده قرار می گیرد. رنگ متداول آن قهوه ای طلایی تا زرد است اما بدلیل این نوع رنگها سیترین که نوعی کانی کم ارزش است با نام توپاز فروخته می شود. توپاز آبی رنگ که غالبا با زمرد نیلگون اشتباه گرفته می شود به ندرت در طبیعت یافت می شود و با تاباندن و سپس حرارت بلورها ایجاد می شوند.توپاز سنگ تولد ماه نوامبر است.
ساختار هشت وجهی توپاز از یک آلومینیم در مرکز تشکیل شده است که بوسیله 4 اکسیژن احطه شده است. در بالا و پایین آلومینیوم یونهای فلورید و هیدروکسید قرار گرفته اند. رشته های هشت وجهی بوسیله چهار وجهی های سیلیکاتی متصل به هم نگاه داشته می شوند اما رشته های هشت وجهی هستند که به توپاز شکل بلوری می دهد. توپاز سخت ترین کانی سیلیکاته و یکی از سخت ترین کانی ها در طبیعت است. کلیواژ در این نوع کانی کامل است. توپازها بدلیل جلای بالا ، رنگهای جذاب و نیز بلورهای چد وجهی ، نمونه های جالبی از کانیها را بوجود می آورد.
ویژگی های فیزیکی:
رنگ: زرد، نارنجی، قرمز، آبی و سبز.
جلا: الماسی تا شیشه ای.
سیستم بلوری: ارتورهموبیک، 2/m
نمود بلوری این کانی از 2 منشور متفاوت تشکیل شده است که یک برش عرضی الماسی شکل گرد یا تیز ایجاد می کند. توپاز به صورت ماسیر و دانه ای یافت می شود. کلیراژ آن در ست کامل و نوع شکست آن صدفی است.
سختی: 8
گرانش ویژه : تقریبا 3/4 – 3/5 ( بیشتر از گرانش متوسط)
اثر خط: سفید
این کانی بیشتر در میناس گریاس ، برزیل، پاکستان ، سن دیه گو ، کالیفرنیا،کوههای اورال ، روسیه و مکزیک یافت می شود.
کانیهای همراه شامل کوارتز، تورمالین، میکا، بروکیت، کاستریت و فلوریت است
یکی از مشکلات بزرگ شهرستانی ها
تهیه کتاب های درسی است با مراجعه به سایت www.adinebook.com شما با تقریبا تمامی کتب زمین شناسی موجود در بازار مواجه میشوید فقط کافی است در بخش جستجو کلمه مورد نظر را وارد کنید لاتین یا فارسی با واریز پول پست آن را برای شما خواهد آورد .
گازهای معدن و عیار مجاز آنها
1. اکسیژن ( O2 )
2. متان یا گریزو ( CH4 )
3. منواکسیدکربن ( CO )
4. دی اکسیدکربن ( CO2 )
ماشین آلات و تجهیزات معادن
 |
 |
|
لودر |
دستگاه حفاری تونل (جامبو دریل) |
 |
 |
|
بیل مکانیکی |
بولدوزر |
 |
 |
|
کمپرسور هوا |
دریل واگن پنوماتیک در انواع مختلف
|
تونل رسالت تهران:
ماگما :
ماگماعبارت است از ماده طبیعی؛داغ که دارای قابلیت تحرک می باشد که از ذوب سنگها در اعماق زمین بوجود می آیدوعمدتا دارای ترکیب سلیکاته می باشد.
تركيب ماگما :
تشكيل شده است Si, Al , Ca, Na, K, Fe, Mg, H, o ماگما ازعناصر
. نیز در ماگمها یافت می شودH۲o,Cao,AL۲o۳,Sioوهمچنین تركيباتی مانند۲
البته سنگهاي آذرين دروني نميتواند معرف خوبي براي تركيب شيميايي ماگما باشند چون كانيهاي مختلف بسته به نقطه انجماد خود در مراحل مختلف از ماگما جدا ميشوند و سنگهاي متفاوتي را تشكيل مي دهند. به همين خاطرنماينده و نشانگر قسمت خاصي از ماگما ميباشد ولي اگر گدازه به سرعت سرد شود در اين حالت مراحل تفريق ماگما صورت نگرفته و اين دسته سنگها به تركيب واقعي ماگما نزديكتر هستند.
با بررسي اين دسته گدازهها آنها را به سه دسته كلی كه چهل و پنج تا هفتاد و پنج درصد وزني آنها را سليس تشكيل ميدهند تقسيم كردهاند :
( ۱.ماگماي بازالتي (ماگماي بازيك
( ۲.ماگماي آنذريتي (ماگماي حد واسط
۳.ماگماي ريوليتي (ماگماي اسيدي)
گازهاي محلول در ماگما در حدودپنج درصد ماگما را تشكيل ميدهند. تعيين نوع و مقدار واقعي آنها بسيار مشكل است ولي ميتوان مهمترين آنها را گازها، بخار آب همراه با دياكسيدكربن دانست كه نود درصد گازهاي خروجي آتشفشانها را تشكيل ميدهد. از جمله اين گازها در ماگما ازت، كلر، گوگرد و آرگون ميباشند .
از مطالعات به عمل آمده در مورد منشاء بخارات آب ماگما چنين برداشت ميشود كه تمام بخار آب خارج شده از آتشفشان به صورت محلول در ماگما نبوده بلكه مقداري از آن از تبخير آبهاي زيرزميني در نتيجه حرارت ناشي از ماگما حاصل شده است .
دما :
دما در ماگماي گرانيتي و بازالتي متفاوت است. دماي ماگما از هشتصد تا هزارو دویست درجه متغير ميباشد .
گرانروي :
گرانروي ماگماهاي مختلف متفاوت است هر چه گرانروي زياد شود سياليت آن كاهش مييابد. گرانروي بستگي با تركيب شيميايي، درصد سيليس، دما، فشار، بخارات و گازهاي مخلوط در ماگما و فاز جامد ماگما دارد .
نظريات مربوط به چگونگي تشكيل انواع ماگما :
: ماگماي بازالتي ۱.
ميدانيم كه پوسته زمين در زير اقيانوسها نازك است و بلافاصله در زير آن گوشته بالايي قرار دارد. كه اين قسمت مواد اوليه لازم براي ماگماي بازالتي را فراهم ميكند. در مطالعات انجام شده مشخص گرديده است كه اين ماگما مقدار كمي بخار آب دارد .
اطلاعاتي كه مورد تركيب گوشته زمين در دست است نشان ميدهد كه گوشته از نظر تركيب با ماگماي بازالتي متفاوت است بنابراين ماگماي بازالتي بايد از ذوب قسمتهاي خاصي از گوشته كه در آن تحت شرايط ذوب خشك (بدون حضور آب) حاصل شده است بدست آيد. در مطالعات انجام شده به اين نتيجه رسيدهاند كه عمق سیصدو پنجاه کیلومترحداكثر عمقي ميباشد كه درآن ماگماي بازالتي تشكيل ميشود .
علت حركت اين ماگماي مايع به سطح، جرم مخصوص مواد مذاب است كه معمولاً كمتر از جرم مخصوص سنگهاي تشكيل دهنده آنها است و باعث صعود آنها به طرف سطح زمين است و ضمن حركت به سمت بالا با كاهش دما و كم شدن فشار ماگما حالت مايع بودن خود را حفظ كرده و به صورت گدازه در سطح زمين جريان مييابد. بنابراين بازالت يكي از فراوانترين سنگهاي آذرين است .
۲.ماگماي آندزيتي :
تركيب شيميايي آندزيت با تركيب قسمتهايي از پوسته در زير قارهها مشابه است و تصور ميشود كه اين ماگما از ذوب قسمتهايي از پوسته در زير قاره ها تشكيل ميشود .
بر اساس يكي از نظريات تكتونيك صفحهاي، زمانيكه يكي از صفحات ليتوسفر به گوشته زمين ميخورد در حقيقت پوسته مرطوب اقيانوسها در مجاورت گوشته قرار ميگيرد و در اثر حرارت موجود قسمتهايي از پوسته بازالتي ذوب ميشود و بدين ترتيب ماگمايي با تركيب آندزيتي به وجود ميآيد .
:۳.ماگماي ريوليتي
دو نكته در مورد منشاء اين ماگما وجود دارد: اول اينكه تمام آتشفشانهاي جديد با اين تركيب در پوسته قارهها وجود داشتهاند و نكته دوم، در تمام اين نوع آتشفشانها در زمان خروج مقدار زيادي بخار آب نيز همراه ماگما ريوليتي وجود داشتهكه خود منجربه بوجود آمدن كانيهاي آبدار از قبيل ميكا و آمفيبولها را در اين ماگما شده است. اين نكته نشانگر آن است كه منشاء ماگماي ريوليتي پوسته قارهها است. در مقايسه ماگماي بازالتي متوجه ميشويم كه در سنگهاي نفوذي فراوان ولي در سنگهاي خروجي نادر ميباشند .
اين مسئله را با اين فرضيه توجيه ميكنند كه هنگامي كه ماگماي تشكيل شده به سمت بالا حركت ميكند فشار آن كاهش پيدا ميكند و به علت كاهش فشار بخار آب، نقطه ذوب ماگما بالا ميرود و براي مايع باقي ماندن ماگما لازم است كه دماي آن افزايش يابد ولي همانطور كه ميدانيم به سمت بالا دما كاهش مييابد. بنابراين قسمت عمده اين ماگما در درون زمين سرد ميشود و سنگهاي نفوذي گرانيت را به وجود ميآورد و تنها مقدار كمي از آن به سطح رسيده و جاري میشود .
فهرست قیمت فروش داخلی مواد منفجره تجاری (از تاريخ 86/9/10)
| ردیف | نام ماده منفجره | واحد | قیمت (ریال) | توضیحات | |
| 1 | پودر آنفو | کیلوگرم | 3820 | ||
| 2 | پودر آذر | فله | ″ | 15100 | |
| فشنگی 30 میلیمتری | قیمت در دسترس نیست | ||||
| 3 | دینامیت خمیری اخگر ( 22 - 30 - 50 )میلیمتری | ″ | 37200 | ||
| 4 | فتیله انفجاری 5 گرم بر متر پتن | متر | 2800 | قابل تولید بر اساس سفارش | |
| 5 | فتیله انفجاری 8 گرم بر متر پتن | ″ | 3900 | قابل تولید بر اساس سفارش | |
| 6 | فتیله انفجاری 10 گرم بر متر پتن | با روکش PVC | ″ | 3000 | |
| با روکش PE | قیمت در دسترس نیست | ||||
| 7 | فتیله انفجاری 12 گرم بر متر پتن | ″ | 3210 | ||
| 8 | فتیله انفجاری 15 گرم بر متر پتن | ″ | قیمت در دسترس نیست | قابل تولید بر اساس سفارش | |
| 9 | فتیله انفجاری 15 گرم بر متر RDX | ″ | قیمت در دسترس نیست | قابل تولید بر اساس سفارش | |
| 10 | فتیله انفجاری 17 گرم بر متر RDX | ″ | قیمت در دسترس نیست | قابل تولید بر اساس سفارش | |
| 11 | فتیله ایمنی (کندسوز باروتی ) | ″ | 2250 | ||
| 12 | ماده منفجره امولاسیونی ضد آب فله (اسلاری) | کیلوگرم | 20000 | ||
| 13 | ماده منفجره ضدآب امولسیونی فشنگی 25 و 30 میلیمتری | ″ | 37200 | ||
| 14 | دینامیت ظریف کاری 17 میلیمتری | ″ | 53500 | ||
| 15 | دینامیت لرزه نگاری پودری | ″ | قیمت در دسترس نیست | ||
| 16 | دینامیت لرزه نگاری خمیری | 250 گرمی | ″ | 61750 | |
| 500 گرمی | 58750 | ||||
| 1 کیلو گرمی | 53700 | ||||
| 2 کیلو گرمی | 50600 | ||||
| 17 | بوستر ریختگی پنتولیتی یک سوم پوندی | عدد | 11268 | با قطر 34 میلیمتر | |
| 18 | بوستر ریختگی پنتولیتی نیم پوندی | ″ | 12100 | با قطر 46 میلیمتر | |
| 19 | بوستر ریختگی پنتولیتی سه چهارم پوندی | ″ | 17450 | با قطر50 میلیمتر | |
| 20 | بوستر ریختگی پنتولیتی یک پوندی | ″ | 19500 | با قطر 57 میلیمتر | |
| 21 | بوستر پنتولیتی یک و نیم پوندی | ″ | 29500 | با قطر 69 میلیمتر | |
| 22 | بوستر پنتولیتی دو پوندی | ″ | 36200 | با قطر 79 میلیمتر | |
| 23 | دینامیت پودری آنتی گریزو G2 | کیلوگرم | 45300 | ||
فهرست قیمت فروش داخلی چاشنی های انفجاری تجاری (از تاريخ 86/9/10)
روانگرايي: به واکنش خاک در برابر بارهاي ديناميکي يا تحريک ناشي از امواج برشي زودگذر اطلاق مي گردد .
در صورتي که يک ماسه اشباع به لرزه درآيد، متراکم شده و نیز از حجم مواد کاسته مي شود در چنين شرايطي اگر آب ماسه نتواند به سرعت از محيط خارج گردد ، کاهش حجم سبب افزايش فشار منفذي مي گردد و ماسه به طور کامل مقاومت برشي خود را از دست مي دهد و در نتيجه حالت آبگونگي پيدا مي کند از لحاظ دانه بندي ماسه ها و ماسه هاي لايدار مستعدترين رسوبات براي وقوع روانگرايي هستند، مخصوصا اگر از دانه بندي ضعيفي برخوردار باشند نفوذ پذيري اين مصالح پايين و زهکشي آن آهسته است .
بطور مثال اگر يک نهشته ماسه اي اشباع تحت ارتعاش قرار گيرد، تمايل به تراکم و کاهش حجم پيدا مي کند. در اين حالت اگر امکان زهکشي برقرار نباشد، نتيجه کار افزايش فشار حفره اي خواهد بود. اگر به علت ارتعاش ناپيوسته، فشار حفره اي آب در نهشته ماسه اي افزايش يابد، گاهي مواقع مقدار آن ممکن است مساوي فشار سربار گردد. در چنين حالتي تنش موثر معادل صفر گشته و خاک هيچگونه مقاومت برشي نخواهد داشت. به چنين حالتي روانگرايي گفته مي شود. بنابراين آستانه عمل روانگرايي زماني است که تنش موثر حاکم بر خاک معادل صفر گردد. البته روشهاي مختلفي براي تعيين شرايط آستانه آبگونگي و پتانسيلهاي مختلف تاثير گذار بر آن وجود دارد که به منظور کسب اطلاع در اين زمينه می توان به کتابهاي مکانيک خاک مراجعه نماييد . /
معدن گچ مومن آباد در 15 كيلومتري شمال باختري شهرستان سمنان واقع شده است و از ويژگي هاي نيمه كويري برخوردار مي باشد. ارتفاع متوسط اين معدن از سطح دريا 1300 متر متوسط دما در تابستان بيش از 30 درجه و متوسط حرارت در زمستان 10 درجه مي باشد شهرستان سمنان شامل 4 شهر ، 2 بخش، 5 دهستان و 210 آبادي داراي جمعيت مي باشد. كارخانه گچ سيمين كنار جاده اصلي سمنان – فيروزكوه قرار دارد و توسط جاده آسفالته به كارخانه راه دارد و در داخل معدن راه ها بصورت خاكي مي باشند.
شهر سمنان بين 35-36 درجه عرض جغرافيايي و در اقليم خشك ونيمه خشك واقع است و بارندگي در اين شهر بسيار كم و غالبا بصورت ريزش باران است ميزان بارندگي در اين شهر در سال به طور متوسط 145 ميلي متر مي باشد به علت دارا بودن هواي خشك و نيمه كويري و خاك هاي شور كشاورزي در اين شهر بسيار محدود است اما از لحاظ صنعت شهر سمنان در اين چند دهه اخير پيشرفت كرده است به طوري كه مردم ديگر استان ها براي كار به شهر سمنان مي آيند به علت وجود معادن زياد صنعت سمنان بيشتر معطوف به معادن و كارخانه هاي مربوط به اين معادن است و از جمعيت ده ساله و بيشتر استان 92/16 % را كاركنان ماهر كشاورزي ، جنگلداري و پرورش ماهي 94/16 % را صنعت گران و كاركنان مشاغل مربوط و 83/9 % را متخصصان تشكيل مي دهند.
ژئومورفولوژي منطقه به اين شكل مي باشد كه در قسمت شمال معدن كوههايي وجود دارد كه در واقع گچ از اين كوهها استخراج مي شود اين كوه ها از انتها دامنه جنوبي البرز مي باشند . در قسمت خاوري معدن دشتي وجود دارد كه در دوردست ها به كوه هايي منتهي مي شود كه كارگاه استخراج دو برادران در اين كوه ها قرار دارد . قسمت جنوبي و باختري معدن را دشتي فراگرفته است كه خواص ظنيمه كويري دارد و از خار هاي پراكنده پوشيده شده است.از نظر زمين شناسي گستره اين منطقه در طي ادوار مختلف زمين شناسي فرايندهاي گوناگون كاني سازي را در خود جاي داده است و تقريباً تمام ويژگي هاي كاني سازي مشهود در سطح كشور را به نوعي دارا مي باشد.
از لحاظ چينه شناسي بيشترين قسمت ناحيه سمنان از سنگ هاي رسوبي دريايي پوشيده شده است. سنگ هاي آتشفشاني كم و بيش همه جا با گسترس محدودي به ويژه در جنوب ناحيه گسترده اند. سنگ هاي دگرگوني خيلي كم ديده مي شوند و بيشتر آنها از نوع دگرگوني همبري هسنتد . سن اين سنگ ها مختلف از پركامبرين تا عهد حاضر است. در شمال شهميرزاد ، جنوب كوه هاي چال و همچنين در ناحيه مرتفع لاج قديمي ترين سنگ هاي ناحيه سمنان رخنمون دارند و همه جا به وسيله گسل يا راندگي مهم در كنار سنگ هاي جوانتر قرار گرفته اند در ناحيه سمنان كهر در زير رديف رسوبي وجود دارد كه در رخنمون آنها در پا قلعه ديده مي شود.
اصولاً مهمترين اصل ايمني در معادن روباز مسئله ايمني در آتشباري است. آتشباري از جمله كار هايي است كه روزانه در بيشتر معادن روباز انجام مي شود و لازمه آن رعايت اصول ايمني و مقررات مربوط به آتشباري است . در معدن مومن آباد هفته اي 2 بار آتشباري انجام مي گيرد كه در هر بار آتشباري 250*2 چال منفجر مي شود كه به صورت سري موازي هستند. طول چال ها 3 متر و قطر آنها 64 ميليمتر هستند. در هر چال 2 ديناميت به قطر 22 ميليمتر مي گذارند به اضافه 6 كيلو آنفو كه اين 6 كيلو 75/0 چال را پر مي كند. آنفو را در كیسه هاي 30 كيلويي حمل مي كنند و قيمت هر كيلوي آن 170 تومان به اضافه يك درصد عوارض شهرداري است ، چاشني هاي مورد استفاده از نوع الكتريكي و بدون تاخير مي باشند. مثل بيشتر معادن آنفو از شركت صنايع شيميايي پارچين تهيه مي شود. پيشروي در معادن روباز به صورت پله اي انجام مي پذيرد. بارگيري مواد در معادن گچ معمول به وسيله لودر انجام مي گيرد و باربري آن توسط كاميون ها با ظرفيت هاي مختلف صورت مي گيرد . هر كاميون در روز معمولا 40 سيكل بارگيري دارد و در هر سيكل حدود 15-16 تن گچ را حمل مي كند. براي انتقال مواد به ديگ براي پخت از نوار نقاله و براي انتقال مواد به سيلو ها از الواتور يا بالا بر استفاده مي شود. ديگر ماشين آلات ديگر معدن مي توان به بلدوزر ،دريل واگن ، پرفراتور ، كمپرسور ، تراكتور نام برد.
شيب استاندارد رمپ 8 درصد بوده و با توجه به شيب استاندارد رمپ و ارتفاع پله طول رمپ محاسبه می شود.
|
|
نوع ماموریت |
اسکورت |
نظارت بر آتشکاری |
حفاظت فیزیکی | |||
|
نوع کارکنان |
از تهران به استانها (روزانه ) |
در داخل استانها |
موردی |
روزانه بطور مداوم در طول یک ماه |
مناطق گرمسیری و صعب المعیشه |
مناطق معتدل و خوش آب و هوا | |
|
کارکنان رسمی |
150،000 ریال |
100،000ریال |
150،000ریال |
120،000ریال |
100،000 ریال |
80،000 ریال | |
|
کارکنان غیر رسمی |
50،000 ریال |
40،000ریال |
---- |
---- |
50،000 ریال |
40،000 ریال | |
|
بازنشستگان |
---- |
---- |
150،000 ریال |
120،000 ریال |
---- |
---- | |
مبالغ مندرج در جدول فوق برای یک روز (24 ساعت ) درنظر گرفته شده است.
سال نو مبارک
شرمنده کمی دیر شد .اخه عید امسال من کاملا معدنی بود ، به این دلیل که من روز اول عید رو سمنان بودم ( من سمنانی هستم )و از روز دوم فروردین به اراک معدن تراورتن رفتم و تا یازده فروردین تو معدن خواهم موند
انشا الله سال خوبی داشته باشید.
در ضمن یکی از دوستانم با مهندش اشعری مصاحبه داره
حتما براتون تو وب قرار می دیم .
تاریخچه حفر گمانه بسیار قدیمی است و پیشینیان برای جستجوی آب در دشتها و درهها به حفر گمانه میپرداختهاند و چون تلمبه اختراع نشده بود، در اغلب موارد آب از چاه (گمانه) به صورت آرتزین خارج شده و یا چهارپایان کار آبکشی را انجام میدادند. تا آنجا که تاریخ نشان میدهد قدیمیترین گمانهها در چین حفر شده و سیستم حفاری ضربهای که امروزه در حفر گمانه مورد استفاده قرار میگیرد، همان طریقه قدیمی است که در چین متداول بوده است. برای حفر گمانه به اعماق مختلف ، اقطار و در سنگهای گوناگون ، وسایل و تجهیزات و ماشین آلات حفاری در انواع و استانداردهای مختف با تکنولوژیهای گوناگون متداول است.
www.immp.org اين سايت در زمينه معدن و کانه آرايي فعاليت ميکند و اطلاعات مناسبی عرضه می نماید.
www.iranstone.tk سايت سنگ هاي ساختماني ( بانک اطلاعاتي معادن ايران، نمونه عکس پلاک سنگ معادن مختلف، اطلاعات مربوط به ماشين آلات و ابزار آلات معادن سنگ ساختماني و تجهيزات فرآوري سنگ، آدرس سايت هاي مختلف معدني و ... ) مي باشد و امکان خريد و فـــــــروش الکترونيکي سنگ هاي ساختماني و تجهيزات مرتبط در آن فراهم مي باشد.
www.mesau.ws سايت انجمن علمي مهندسي معدن دانشگاه آزاد اسلامي، واحد تهران جنوب مي باشد که شامل اطلاعاتي راجع به فعاليتهاي انجمن و نيز اخبار و اطلاعات جامعه معدني کشور مي باشد.
www.gsi.org.ir اين سايت مربوط به سازمان زمين شناسي و اکتشافات معدني کشور مي باشد. ورود به آنرا پیشنهاد می کنم .
www.bisotun.net این سایت نسبت به معرفی آموزش و فروش نرم افزارهای معدنی اقدام نموده است .
www.ngdir.com پایگاه ملی داده ها علوم زمین یکی از طرحهای وزارت صنایع و معادن با هدف اطلاع رسانی سریع در مسائل زمین شناسی و معدنی راه اندازی شده است .
www.ime.org.ir سازمان نظام مهندسی معدن کشور مجموعه ای از تشکیلات سازمانها اشخاص حقیقی و حقوقی در رابطه با مهندسی معدن و زمین شناسی است .
www.irtasite.com انجمن تونل ایران یکی از انجمنهای علمی فعال کشور است که اساتید دانشجویان و شرکتهای مشاور و پیمانکار عضو این انجمن هستند .
سلام.
اومدم
پیشاپیش فقط سال نو رو به تموم بروبچز معدنی و ...تبریک بگم.
این جورمناسبتها، فرصتی برای شاد بودن ،با هم بودن و ابراز دوستی ها و صمیمتها و علاقه هاست...
قدر این فرصتا رو بدویند و برای شاد بودن و شاد کردن دیگرون، اصلا دنبال فرصت نگردید
و بهانه رو دست آویز نکنید..ایدون باد.............هپی نیو یر...
دل نوشته
یه وقتی آدم دلش می خواد اساسی درس بخونه،ولی مگه این اساتید(بعضی از این تخس هاشون که آدم رو وادار به نمره گرفتن می کنن) می ذارن...هی بدو دنبال فلان استاد که نه از درسش چیزی فهمیدیم و نه از نمره اش.....من که می گم این اخر خیانته...خوب ،درس که خوب نمی دی،نمره رو هم فکر می کنی ارث باباته..اون وقت نمی دونم این همه فرم نظرخواهی رو واسه چی اخر هر ترم از ما می گیرن..حتما می خوان بهترین رو از بدترین ها انتخاب کنن..این جوری هاس که گند می زنن به روحیه ی یه عده جوون...یکی نیست به اینا بگه که فردا ما اگه بریم معتاد بشیم،شما وجدانتون راحت می خوابه!!!!!(از اون حرفا...) فعلا همین....
احتمالا اولین تونلها در عصر حجر برای توسعه خانهها با انجام حفریات توسط ساکنان شروع شد . این امرنشانگر این است که آنها در تلاشهایشان جهت ایجاد حفریات به دنبال راهی برای بهبود شرایط زندگی خود بوده اند. پیش ازتمدن روم باستان ، در مصر ، یونان ، هند و خاور دور و ایتالیای شمالی ، تماما تکنیکهای تونلسازی دستی مورد استفاده قرار میگرفت که در اغلب آنها نیز از فرایندهای مرتبط با آتش برای حفر تونل های نظامی ، انتقال آب و مقبرهها کمک گرفته شده است. در ایران نیز از چند هزار سال پیش، به منظور استفاده از آبهای زیر زمینی تونل هایی موسوم به قنات حفر شده است که طول بعضی از آنها به 70 کیلومتر و یا بیشتر نیز میرسد. تعداد قنات های ایران بالغ بر50000 رشته برآورده شده است. جالب توجه است که این قنات های متعدد، طویل و عمیق با وسایل بسیار ابتدایی حفر شده اند.
رومی ها نیز در ساخت قناتها و همچنین در حفاری تونل های راه پرکار بودند. آنها در ضمن اولین دوربینهای مهندسی اولیه را در جهت کنترل تراز وحفاری تونل ها به کار بردند.
اهمیت احداث تونل ها دردوران های قدیم ، تا بدین جاست که کارشناسان کارهای احداث تونل درآن تمدنها را نشانگر رشد فرهنگ و به ویژه رشد تکنیکی و توان اقتصادی آن جامعه دانستهاند. تمدنهای اولیه به سرعت ، به اهمیت تونلها ، به عنوان راههای دسترسی به کانی ها و مواد طبیعی نظیر سنگ چخماق به واسطه اهمیتش برای زندگی، پیبردند. همچنین کاربرد آنها دامنه گستردهای از طاق زدن بر روی قبرها تا انتقال آب و یا گذرگاههایی جهت رفت و آمد را شامل می شد. کاربردهای نظامی تونلها ، به ویژه از جهت بالابردن توان گریز یا راههایی جهت یورش به قرارگاهها و قلعه های دشمن ، ازدیگر جنبه های مهم کاربرد تونلها در تمدن های اولیه بود.
تونل سازی همزمان با انقلاب صنعتی، به ویژه به منظور حمل و نقل ، تحرک قابل ملاحظه ای یافت. تونلسازی به گسترش و پیشرفت کانال سازی کمک کرد و این امر در توسعه صنعت به ویژه در قرون 18 و 19 میلادی در انگلستان سهم بسزایی داشت. کانالها یکی از پایه های انقلاب صنعتی بودند وتوانستند در مقیاس بسیار بزرگ هزینههای حمل و نقل را کاهش دهند. تونل مال پاس با طول 157 متر برروی کانال دومیدی در جنوب فرانسه اولین تونلی بود که در دورههای مدرن در سال 1681 ساخته شد. همچنین اولین تونل ساخته شده با کاربرد حفاری و انفجار باروت بود. در انگلستان، قرن 18 نیز جیمز بریندلی از خانواده ای مزرعه دار با نظارت بر طراحی و ساخت بیش از 580 کیلومتر کانال و تعدادی تونل به عنوان پدر کانال و تونل های کانالی ملقب شد. وی در سال 1759 با ساخت یک کانال به طول 16 کیلومتر مجموعه معدن زغال دوک بریدجواتر را به شهر منچستر متصل نمود. اثر اقتصادی تکمیل این کانال نصف شدن قیمت زغال در شهر و ایجاد یک انحصار واقعی برای معدن مذکور بود.
در اوایل قرن نوزدهم به منظور عبور از قسمتهای پایین دست رودخانه تایمز هیچ سازه ای موجود نبود و 3700 عابر مجبور بودند با طی یک راه انحرافی 3 کیلو متری با قایق مسیر روترهایت به ویپنیگ را طی کنند. اقدام به ساخت یک تونل نیز به دلیل ریزشی بودن ومناسب نبودن رسوبات کف رودخانه متوقف شد. تا اینکه در حدود سال 1820 فردی بنام مارک ایرامبارد برونل از فرانسه ایده استفاده از سپر را مطرح نمود و در سال 1825 کار احداث تونل بین روترهایت و ویپنیگ را آغاز و علی رغم جاری شدن چند نوبت سیل در سال 1843 آن را باز گشایی نمود. این تونل تامس نام گرفته و اولین تونل زیر آبی بود که بدون هر گونه رودخانه انحرافی حفر شد.
در دیگر موارد تونلهای زهکشی بزرگ ، نظیر تونلی با طول 7 کیلو متر در هیل کارن انگلستان ، اهمیت زیادی در توسعه صنعت معدنکاری داشتهاند. البته بررسی تاریخچه پیشرفت در روش ها و تکنیک ها و به عبارتی در هنر تونل سازی نشانگر این مطلب است که مانند بسیاری دیگر از علوم و فنون بیشتر رشد این هنردر قرن گذشته صورت گرفته و تا حال نیز ادامه دارد.
ویژگی های فضاهای زیرزمینی و نمونه های بارز آنها
هم اکنون در زمینه های مختلف کاربرد تونلها ، مزایای متفاوت و گوناگونی را بر می شمرند. از آن جمله ویلت، استفاده فزاینده فعلی از فضاهای زیر زمینی را به دلایل زیر رو به افزایش دانسته است.
1- تفوق محیط ساختاری به معنای وجود یک حصار وساختار طبیعی فراگیر.
2-عایق سازی با سنگهای فراگیر که دارای ویژگیهای عالی عایقها می باشند.
3- محدودیت کمتر دراحداث سازه های بزرگ به دلیل نیاز کمتر به استفاده از وسایل نگهداری عمده در مقایسه با احداث همان سازه بر روی سطح زمین.
4- کمتر بودن تأثیرات منفی زیست محیطی.
از دیگر مزایای تونل ها در راههای ارتباطی می توان به :
1- کوتاهتر شدن مسیرها و افزایش راند مان ترافیکی
2-بهبود مشخصات هندسی مسیر
3-جلوگیری از خطرات ریزش کوه و بهمن
4-ایمنی بیشتر در برابر زلزله،
اشاره کرد .
مثال های متعددی می توان از نقش وتأثیر عمده تونلسازی و پروژه های بزرگ این صنعت از گذشته تا حال ذکر کرد . تونل مشهور مونت بلان دو کشور فرانسه و ایتالیا را به هم متصل می سازد. عملیات ساختمانی آن در سال 1959 آغاز گردید و حفر این تونل فاصله بین میلان و پاریس را به طول 304 کیلو متر کوتاهتر نموده است. از دیگر نمونه ها کشور فنلاند است که سازه های زیر زمینی را به صورت غارهای عظیم بدون پوشش بتنی ، به منظور انبار مواد نفتی مورد استفاده قرار داده و در حال حاضر بیش از 75 انبار نفتی در سراسر کشور فنلاند با گنجا یشی بیش از 10 میلیون متر مکعب ساخته شده.
منبع:www.vojoudi.com
با تشکر از دوست عزیزم مهندس افشین صفری
نمایی زیبا از چند معدنکاری روباز
شاخصترين ماده معدني موجود در استان آذربايجان غربي سنگ گرانيت و سنگهاي نماي ساختماني است که هم اکنون به عنوان عمدهترين محصول معدني اين استان به کشورهاي حوزه خليجفارس و اروپايي صادر ميشود.
در اختيار داشتن بيش از ١٣ نوع ماده معدني آذربايجان غربي را در مجموع از استانهاي متنوع کشور قرار داده که يکي از شاخصترين مواد معدني غير فلزي استان سنگ گرانيت و سنگهاي نماي ساختماني است که به صورت خام يا فرآوري شده به کشورهاي هممرز عراق، ترکيه و کشورهاي حوزه خليجفارس و همچنين کشورهاي اروپايي صادر ميشود.
آذر بايجان غربي در بخش کانيهاي غيرفلزي جزو استانهاي بسيار غني کشور قرار دارد،: به علت شناسايي معادن سنگ آهک و مارن موجود در مناطق مختلف استان، ٥ کارخانه سيمان در حال ساخت است که عمليات ساخت اين واحدها با ٣٠ درصد پيشرفت فيزيکي و ورود ماشينآلاتصنعتي بهسرعت در حال پيشرفت است. وجود ذخاير بالاي کانيهاي غيرفلزي جهت توليد سيمان و سيمانسفيد همچنين هممرز بودن آذربايجانغربي با سه کشور همسايه، اين استان را به يک استان توليدکننده سيمان و صادرکننده آن تبديل خواهد كرد.
آذربايجان غربي با در اختيار داشتن ٢/٤ ميليون تن ذخاير معدني رتبه هشتم را در سطح استانهاي کشور به خود اختصاص داده، افزود: سال گذشته ١٠٠ فقره پروانه اکتشاف در استان صادر شده و ٩٥٤ محدوده معدني توسط سازمان صنايع و معادن استان به ثبت رسيده است.
حدود ٨٣ هزار نفر در بخش معدن به طور مستقيم و غير مستقيم مشغول بکار هستند که بر اساس آمار حدود ٢ هزار و ٦٠٠ نفر در معادن سنگ استان آذربايجان غربي در حال فعاليت بوده و مي توان گفت اين استان رتبه پنجم در اشتغالزايي معادن در کشور را به خود اختصاص داده است.
معادن ذغال سنگ افغانستان يکی از خطرناک ترين معادن دنيا محسوب می شوند. اين کشور 11 معدن ذغال سنگ دارد که کمبود امکانات در آنها به دليل سه دهه جنگ بسيار رايج است. کرکر يکی از چهار معدنی
است که روزانه 120 تن ذغال سنگ از آن استخراج می شود. اين معدن در سال 1939 در کوهی در نواحی بغلان کشف شد. اين معدن در محدوده چهار کيلومتر داخل کوه گسترده شده ، عمق آن به 750 متر می رسد و 12 رگه ذغال سنگ در آن موجود است.
در اين معادن وسايل بدرد نخور و از کار افتاده ای ديده می شود که ده سال پيش توسط شرکتی از جمهوری چک وارد اين کشور شد. در دوران جنگ رقابت زيادی برای به دست گرفتن کنترل این معادن وجود داشت و کارگران، در حالی که در بيرون جنگ و تيراندازی در جريان بود، در اعماق اين معادن مشغول کار بودند. قرار است در دادگاه عالی اين کشور قانونی درمورد معادن تصويب شود که طبق آن 300 معدن شناسايی شده این کشور به بخش خصوصی واگذار مي شود.
حوادث در اين معادن بسيار زياد ديده می شود، در اين تصوير مردی که سعی داشت آتشی را در يکی از این تونلها خامومش کند در اثر استنشاق گاز مونوکسيد کربن دچار مسموميت شد. تنها چيزی که برای رفع مسموميت او در دسترس بود تزريق ويتامين ث و گلوکز بود. سال گذشته حدود 10 تا 12 حادثه در کل اين معادن اتفاق افتاد که اکثر آنها بر اثر اصابت وسايل جانبی با اين اشخاص در معادن ذغال سنگ بود که هیچ یک از آنها جان خود را از دست ندادند.
در این قسمت خواص فیزیكی و پترو فیزیكی سنگ های مخزن مانند تراوایی- تخلخل، ترشدگی و چگالی را بررسی می كنند.
روش كار:
ابتدا مغزه هایی راكه ازدرون چاه آمده است مورد بررسی قرار می دهند و طبق نظر كارشناسی بهترین محل برای تهیه نمونه (Plug) از درون مغزه با یك علامت دایره مشخص می شود و از محل های مشخص شده نمونه تهیه می شود. پـس از تهیـه نمونه توصیف از نمونه های داخل جعبه ها و تشخیص جنس توسط زمین شناس ، نمونه ها در قسمت شستشو بوسیله تولوئن به مدت 72 ساعت شستشو داده می شود و سپس آنها را با (oven) خشك می كنند. این شستشو بخاطر این است كه قسمت های نفتی و آلی آن بوسیله تولوئن از درون نمونه خارج شوند. این كار معمولآ توسط دستگاه سوكسیله انجام می شود.
با داشتن حجم (V) و جرم(m ) می توان چگالی را تعیین كرد. در اینجا تخلخل مغزه ها نیز اندازه گیری می شود. برای اینكار ابتدا دستگاه را با استفاده از یك نمونه مشخص كالیبره می كنند و سپس نمونه مورد نظر را در آن قرار داده و گاز تزریق می كنند سپس با استفاده از فرمول زیر تخلخل را بدست می آورند.
volume حجم هلیم نفوذی
Bulk volume معمولاً بوسیله كولیس اندازه گیری می شود.
برای بدست آوردن نفوذ پذیری نیز از دستگاههای مكانیكی و دیجیتالی استفاده می شود. ابتدا نمونه را تحت فشارهمه جانبه (180 Psi) قرار می دهند و هوا را تزریق می كنند و با استفاده از مانومترو اریفیس مقدار دبی عبوری بـــدست می آید. با استفاده از رابطه دارسی می توان نوشت .
روشی كه قبلاً برای اندازه گیری تخلخل ارائه شد یك روش مكانیكی بود و امروزه بوسیله روش دیجیتالی نیز می توان این اندازه گیری را انجام داد. برای این كار از پلاگهایی باشكل زیر استفاده می شود.
لازم به ذكراست كه پلاگهای مغزه ها می تواند چوبی، مقوایی یا فلزی باشد.
بایـد تـوجه داشت كه مخازن نفتی ایران دارای تخلخل 10% = ф و بهترین مخازن گازی دارای تخلخل 30% = ф می باشند.
همانطور كه ملاحظه می شود بر روی این پلاگ یك فلش وجود دارد كه این فلش جهت تزریق (injection) را نشان می دهد. در صورتیكه نمونه عمودی باشد تزریق باید از پایین به بالا صورت پذیرد.
هر پلاگ دارای شناسنامه ای می باشد كه اطلاعات مربوط به آن پلاگ را در بردارد. این اطلاعات شامل موارد زیراست:
نام مخزن
شماره نمونه
نوع نمونه : ( (vertical / horizontail
طول نمونه : (Length)
قطر نمونه : (Diameter)
دستگاههای دیجیتالی نسبت به حرارت حساس می باشد و مقاومت نوع اول و دوم بصورت زیراست:
نوع اول تراوایی را برای ما اندازه گیری می كند،
در حالیكه نوع دوم هم دانسیته و هم Porosity را برای ما اندازه گیری می كند.
اگر ما شكل مغزه های عمودی را نیز در نظر داشته باشیم (Top و bottom) حالت آن به طریق زیر تعیین می شود.
گاهی نفوذ پذیری بصورت قائم اندازه گیری می شود وگاهی برای تعیین نفوذ پذیری از نمونه گیر (Coreholder) بزرگ استفاده می شود.
شرایط انجام آزمایشات بصورتUnsteady state است.
اصولاً هدف از این قسمت مطالعات مربوط به حابجایی سیال در شرایط Unsteady State و رفتار موئینگی و ترشدگی (wettability) و شرایط تزریق آب و گاز درمیادین می باشد.
یكی دیگر از اهداف عمده این مجموعه حل مسائل و مشكلات عمده در صنایع بالادستی می باشد. از دیگراهداف این مجموعه كاربرد و توسعه ابزارهای پیشرفته برای تعیین خواص پتروفیزیكی سنگهاست.
تهیه کننده:
دکتر قاسم العسکری
عضو هیئت علمی دانشگاه صنعت نفت
| بقیه نقاط دنیا | آسیا و اقیانوس آرام | خاورمیانه | افریقای غربی |
اروپای شمالغرب |
امریکای لاتین |
خلیج مزیک |
دکلهای دردست ساخت |
کلهای قرارداد بسته |
کل دکل های متحرک |
نام شرکت |
| 16 | 17 | 4 | 13 | 15 | 6 | 10 | 3 | 81 | 81 | Transocean |
| 6 | 8 | 9 | 13 | 10 | 2 | 12 | 1 | 57 | 60 | GlobalSantaFe |
| 1 | 5 | 14 | 7 | 9 | 15 | 9 | 4 | 60 | 60 | Noble |
| 2 | 12 | 8 | 1 | 8 | 1 | 16 | 4 | 46 | 48 | Ensco |
| 3 | 1 | 2 | 9 | 0 | 19 | 14 | 0 | 48 | 48 | Pride |
| 3 | 9 | 1 | 0 | 4 | 8 | 22 | 2 | 45 | 47 | Diamondoffshore |
| 2 | 24 | 0 | 4 | 4 | 0 | 0 | 14 | 27 | 34 | SeaDrill |
| 1 | 10 | 0 | 0 | 8 | 10 | 1 | 7 | 20 | 30 | MaerskContractors |
| 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 28 | 0 | 0 | 23 | 28 | PDVSA |
| 0 | 0 | 0 | 1 | 0 | 5 | 21 | 0 | 19 | 27 | Todco |
| 34 | 86 | 38 | 48 | 58 | 94 | 105 | 35 | 426 | 463 | جمع کل |
اين نرم افزار توسط Surpac Minex Group تهيه شده است و يکي از کامل ترين نرم افزارهاي طراحي معدن مي باشد. از کاربرد هاي اين نرم افزار مي توان به مدل سازي سه بعدي سطح زمين و سازه هاي زير زميني، مدل سازي و تحليل تونل هاي بزرگ راه ها که عريض بوده و شرايط ايمني خاصي دارند، تاثير تونل هاي مجاور، بررسي هاي زمين آماري، تجزيه و تحليل درزه و رسم نمودارهاي مختلف، بررسي معادن روباز، بخصوص پله اي، بررسي ماده سنگ، مدل سازي دو بعدي و سه بعدي چال ها و گمانه ها، تفسير عددي ساختار ها، بلوک بندي و زون بندي، طراحي ژئوتکنيکالي سازه ها، نمايش توپوگرافي سطح زمين، طراحي مخازن زيرزميني گاز و مايعات و مدل سازي هاي بسيار متنوع اشاره نمود
تصاوير بالا توسط نرم افزار SURPAC تهيه شده اند و قابليت بالاي گرافيکي اين نرم افزار را نمايش مي دهند. اين نرم افزار مي تواند فايل هاي خروجي خود را با پسوند DFX و ديگر پسوند هاي مناسب براي نرم افزار AutoCAD ارائه دهد. در ضمن با عکس هاي طبيعي که از معدن گرفته شده است کار نمايد. اين نرم افزار تحت محيط سيستم عامل Windows اجرا مي گردد.
گرد آوری و تنظیم: رسول جعفری
توضیح ضروری: این مقاله با نگاه ویژه به نحوه کاربرد سیم برش الماسه در معدن تراورتن صوفی آباد ماکو و با توجه به گزارش بهره برداری آن معدن نوشته مهندس اردوان پویان، تنظیم شده است.هم چنین در مواردی از مقاله مطالعه سنگهای تزیینی با نگاهی به تراورتن ها نوشته مهندس مجید پور مقدم وپروژه محمد حسین ذوالفقاری استفاده شده است.
زمين شناسى پزشکى مطالعه اثر زيست محيطى زمين برروى سلامت انسان ، حيوان و گياه است و از گذشته دور تاثير عوامل آب و هوا ، ميزان رطوبت ، دما و ارتفاع و . . . . و ديگر عوامل محيطى برروى انسانها شناخته شده و اين دانش دو رشته اى که به تبعات ديگر شاخه هاى مختلف علوم چون بيولوژى ، شيمى ، فيزيک ، رياضيات،آمار ، کشاورزى ، آب و هوا شناسى ، ميزالوژى ، ايمونولوژى ، اپيدميولوژى ، پاتولوژى و پزشکى جغرافيايى را در بر مى گيرد و بررسى و تفحص در هرشاخه از آن دنياى وسيعى از اجراء بهم پيوسته و مرتبط با کل را به ما مى نماياند که با کشف چگونگى اين ارتباط در روابط اجزاء به ماهيت کلى هدف زمين شناسى – پزشکى که همان شناخت عوارض و عوامل انحراف از سلامت است برسيم .
زمين شناسى شاخه گسترده از شناخت عوارض شيميايى و فيزيکى زمين بوده و زمين شناسى – پزشکى بررسى عوارض شيميايى و تاثير آن بر ژئوشيمى هر منطقه و ساکنين مناطق بومى مى باشد ، اين علم با توزيع و مهاجرت عناصر در جهان سروکار دارد و تعيين کمى عناصر در بخش هاى مختلف زمين و از سوى ديگر به قوانين کنترل کنندة توزيع عناصر در هر منطقه مرتبط مى باشد .که مطالعه اين بخش زيربناء علم زمين شناسى – پزشکى است که در حيطه آب ، خاک ، سنگ ، رسوب ، موجودات زنده اعم از گياهان ، جانوران و حيوانات بوده و لذا تجزيه کمى و دقيق فاکتورهاى ذکر شده و دسترسى به ميزان عناصر متشکله در هر کدام از آن ها در شناخت و تاثير اين عوامل برسلامت موجودات زندة بومى نقش تعيين کننده اى دارد . امروزه زير شاخه هاى مهمى در علم ژئوشيمى وجود دارد که ازجمله بررسى ژئوشيمى معدنى ، آلى ، اکتشافى ، ميکروبى ، زيست محيطى و پزشکى از آن جمله است .
دیدکلی
در سالهای اخیر محققین زمین شناسی موفق به اکتشاف بیشتری در زمینه تکتونیک صفحهای شدهاند نتیجتا بوجود آمدن عدهای از منابع اقتصادی جهان را مربوط به این تحولات میدانند. از جمله عقیده دارند که در حواشی سازنده و مخرب تکتونیکی منابع عظیم هیدروکربوری در جهان تشکیل شده و پخش شده است.
تکتونیک صفحهای
طبق این نظریه قسمتهای بیرون و سخت کره زمین روی طبقات نرمتر از خودشان در حال حرکت بوده و این قسمتهای بیرونی پوسته زمین توده یکپارچهای نبوده و از 6 صفحه اصلی و چندین صفحه کوچک تشکیل شده است. حاشیه این صفحات را صفحات تکتونیکی مینامند و اگر در این حاشیهها صفحات با یکدیگر تصادم کنند، در این صورت آنها را حاشیههای مخرب مینامند که اکثریت زمین لرزهها و فرآیندهای فعال پوسته زمین در حواشی این صفحات بوجود میآید و اگر بر اثر خروج مواد مذاب درونی در این حاشیهها پوسته جدیدی بوجود آید، در این صورت آنها را حاشیههای سازنده مینامند.
حاشیه مخرب و تجمع مواد هیدروکروبوری
بطوری که ذکر شد در حاشیه مخرب دو صفحه تکتونیکی باهم تصادم میکنند و نیز امکان دارد یک صفحه به زیر صفحه دیگر فرورفته و توسط گوشته داغ هضم گردد، در مناطق فرورانش (Subduction) جاهایی که پوسته اقیانوسی به زیرپوسته قارهای فرو رود، گودالهای عمیقی به نام گودالهای اقیانوسی بوجود میآید که به موازات این گودالها غالبا رشتهای از کوهها و جزایر آتشفشانی (جزایر کمانی) بوجود میآید.
در نتیجه این پدیده حوضه اقیانوسی در این نوع مناطق به حوضههای کوچکتری تقسیم شده ، از یک طرف به جزایر کمانی و از طرف دیگر به رشته کوههای ساحلی محدود میگردد. در نتیجه بوجود آمدن گودالها و جزایر کمانی در حاشیه چنین حوضهها دریاهای محدودی ایجاد شده که تقریبا بسته هستند و در این دریاها ، رسوبات و باقیمانده مواد آلی حاصل از قاره و اقیانوس بخوبی جمع شده و در اثر کمبود اکسیژن و فعالیت باکتریهای بیهوازی شرایط اصلی برای تشکیل ساپروفیلها بوجود میآید و چون این نواحی در حاشیه صفحات تکتونیکی قرار دارند، بدین جهت پس از مدتی چین خوردگی حاصل کرده و مکانهای خوبی را جهت تجمعات هیدروکربوری بوجود میآورند.
حاشیه سازنده و تجمع مواد هیدروکربوری
در حاشیههای سازنده نیز امکان بوجود آمدن کانسارهای هیدروکربوری وجود دارد. اگر امکان توسعه یافتن کف اقیانوس در زیر یک قاره وجود داشته باشد، باعث میشود که آن قاره به دو قسمت تقسیم شود و در نتیجه در محل شکاف پوسته جدیدی بوجود آید (آفریقای جنوبی و آمریکای جنوبی). در اثر فشارهای بیشتر و با گذشت زمان و در اثر فشارهای بیشتر دو قاره از همدیگر جداشده ، بطوری که بین آنها را آب گرفته و دریایی تشکیل میشود که این دریای بسته و کم عمق محل مناسبی برای رشد موجودات زنده میباشد.
همچنین اگر در این دریا آب به شدت تبخیر شود در نتیجه باعث بوجود آمدن لایههای نمک شده که این نمکها همراه دیگر رسوبات به کف دریای مزبور رسوب میکنند و در مراحل بعدی و در اثر فشارهای بیشتر فاصله بین دو قاره افزایش یافته و وسط آنها به یک اقیانوس بزرگ تیدیل میشود که در این اقیانوس رسوبات دریایی روی نمک و مواد آلی را تدریجا پوشانده و در نتیجه اعمال فیزیکی و شیمیایی آنها به هیدروکربور تبدیل میشوند.
گنبدهای نمکی و ارتباط آنها با نفتگیرها
رسوبات نمکی بر اثر فشاهای وارده تغییر حجم داده و به شکل گنبدهای نمکی در آمده و به عنوان تلههای نفتی عمل میکنند. در حاشیه شرقی اقیانوس اطلس چنین گنبدهای نمکی از ناحیه فلات قاره تا مناطق عمیقتر حتی تا عمق 5000 متر کشف شدهاند و این نشان دهنده تشکیل رسوبات نمکی هنگام جدا شدن قارهها در دریاهای کوچک است و اقیانوس اطلس نیز در اول دریای کوچک بوده و با پیدایش این گنبدهای نمکی در اقیانوس اطلس چنین تصور میکنند که در اعماق اقیانوسها نفتگیرهای با ارزشی کشف شود و در مورد دریاهای دیگر نیز از این تئوری پیروی میکنند.
نحوه تشکیل دیاپیرها و نقش آنها در کانسارهای نفت ایران
در مورد نحوه تشکیل ذخایر نفتی ایران با در نظر گرفتن لایهها و گنبدهای نمکی زیاد در مناطق نفت خیز جنوب ایران نیز میتوان از تئوری تکتونیک صفحهای پیروی کرد. بطوری که میدانیم در حدود 100 میلیون سال پیش دریاهای بستهای ایران را میپوشاند (دوره کرتاسه و قبل از آن).
پیدایش زاگرس و ارتباط آن با تله های نفتی
در زمان ترشیر صفحه عربستان (خلیج فارس و زاگرس هم جزو آن بوده) که در جنوب غربی این دریا قرار داشته تدریجا از قاره آفریقا جدا شده و به سمت شمال شرق حرکت میکند که در منطقه برخورد آن با قاره اروپا - آسیا (ایران مرکزی) زمین بالا آمده و دریای اولیه تدریجا خشک میشود و در نتیجه این تصادم و رفتن قاره عربستان به زیر ایران مرکزی باعث میشود که لایههای رسوبی دارای مواد آلی تشکیل شده در دریای کم عمق اولیه که روی هم انباشته شده است، چین خوردگی حاصل کرده و سلسله کوههای زاگرس را بر روی منطقه فرورانش بوجود آورد.
همچنین در اثر چین خوردگیهای بعدی ساختمانهای تاقدیسی که روی هم رفته در جهت شمال غرب و جنوب شرقی قرار دارند، در منطقه بوجود آمده اند که در مراحل بعدی به عنوان تلههای نفتی با ارزش توانستهاند در جنوب ایران نفتها را در خود نگه دارند.
عكس از يك پل تخريب شده در اثر سيل و توفان در منطقه ايرانشهر.
جاده ايرانشهر به بمپور در حوالي 20كيلومتري ايرانشهر به سمت بمپور .
اين پل داراي حدود 20پايه بتني بود كه بصورت بسيار جالب تخريب شده گويا اين پايه هاي بتني بصورت شنائر روي خاك قرار گرفته و هيچگونه استحكامي نداشته فقط كافي بود يه همچنين سيلي بياد و ريزش كند . ناگفته نماند كه طي تخريب اين پل يك دستگاه اتوبوس به زير پرتاب مي شود و سه نفر كشته مي شوند .
امیداریم دیگر شاهد چنین صحنه هایی نباشیم
خوب است بدانيم:
منشاء اصلي اورانيوم سنگهاي آذرين به خصوص گرانيت است.ولي چون مقدار آن اقتصادي نميباشد از اورانيوم موجود در گرانيت استفادهاي نميشود.مهمترين منبع براي استخراج اورانيوم سنگهاي رسوبي بالاخص ماسه سنگها ميباشند كه البته بايد احياء شود .
www.candian-wellsite-com اطلاعات حفاري و نرم افزاري
www.api.org :انجمن مهندسين نفت آمريكا
www.spe.org/jptJPTمجله ,SPE جامعه مهندسين نفت
www.hallburton.com/sperry-sum/overview اطلاعات فني حفاري و ابزار
www.buhrmeisterschule.deDrilling School :آموزش حفاري
www.rigzone.com اطلاعات دستگاه هاي حفاري
www.maxsimul.com Pay Zone مدلساز
www.nioc.org پروژه هاي شركت ملي نفت ايران
www.cgg.com ژئوفيزيك و مهندسي نفت
www.hoteng.com شبيه سازي مخزن
www.sisugrp.com نرم افزار نفتي
www.oilsurvey.com شركت هاي نفتي
www.nico-ripi.org اداره اكتشاف
www.epsedin.co.uk نرم افزار چاه آزمايي
www.swri.org ميادين نفت و گاز
www.fluor.com شركت فلور
www.deutag.com شركت دويتاك
www.cleansorb.com اسيد كاري
www.og.dti.gov/uk/reg/guid13.html قوانين اكتشاف در انگلستان
www.posc.org تفسير داده هاي لاگ
www.explorersoftware.com نرم افزار هاي مخزن
www.drillshop.com كار يابي
www.oil-report.com كار يابي
www.femengineering.no مقاومت ديواره چاه
www.mecheng.asme.org خط لوله
www.fkkksa.utm.my دانشگاه مالزي
www.matche.com ابزار سر چاه
www.haa.nl/comet.html طراحي كنتور و نقشه كشي
www.bakerjordin.com نرم افزار برنامه نويسي
www.parallinx.com نرم افزار حفاري
www.wst.no/software نرم افزار حفاري
www.cipid.com شركت حفاري كانادا
www.wehcom.com/tekrite/ گل حفاري
www.flosim.com نرم افزارهاي نفت و گاز
www.uogc.com شبيه سازي سه بعدي
www.pe.utexas.edu/Dept/Readimg/pesf.htm مجموعه كامل نرم افزارهاي نفت و گاز
www.gravmag.com اطلاعات مربوط به سايت هاي نفتي
www.petroluem.co.uk مديريت مخازن
www.caesarsystems.com نرم افزارهاي اقتصادي حفاري
www.bakerhughes.com/investor/ اطلاعات دستگاه هاي حفاري
